Yeniden Faz�l H�sn� Da�larca

11/10/2008 � Kategori: Siir Tahlilleri

Yeniden Faz�l Hüsnü Da�larca

Ahmet Miskio�lu

Geçen May�s-Haziran say�m�zdaki "Da�larca'n�n Ad�" ba�l�kl� yaz�mdan sonra, yazar arkada��m�z Mahmut Ya�mur'la birçok kez konu�tuk telefonla. Konumuz hep Faz�l Hüsnü Da�larca idi. Yay�mlad�� kitaplar�ndan, �iirlerinden, dil tutumundan, yurduna, ulusuna ba�l�l��ndan söz açt�k Da�larca'n�n...

Bir gün dedi ki Mahmut Ya�mur, "Ben, Da�larca'y� görmeye evine gidece�im, onu gördükten sonra sizin yaz�evinize de u�rayaca��m."

"Olur, beklerim! Hem de Da�larca üzerine ayr�nt�l� bilgiler de verirseniz çok sevinirim."

26 May�s 2008 Pazartesi günü, Mahmut Ya�mur'dan bir telefon...

Ya�mur, Da�larca'y� görmeye gitmi� ama "Türk Dili Dergisi Yaz�evi"ne u�rayamadan dönmü� oturdu�u Çapa semtine.

Bana anlatt� telefonla.

94 ya��ndaki Da�larca'n�n sa�l�� iyi imi�. Belle�i yerindeymi�. �iir yazmay� da sürdürüyormu�. Kendisine bu 2008 y�l� içinde Yap� Kredi Yay�nlar� aras�nda ç�kan en yeni yap�t�n� imzalayarak arma�an etmi�. Sait Faik üzerine yazd�� iirler toplam� imi� kitap. Çok güzel bir bask� imi�.

Bol bol �akala��yormu� da... Mahmut Ya�mur Türk Dili Dergisi'nden de söz açarak �zmit'e onunla birlikte gitti�imizi dergide yazd��m� söylemi�. Da�larca da sevinmi�. Kitap ve dergi kâ��d� bulunmad�� y�llarda, kâ��t bulmak için �zmit'e gitmek bir serüvendi o zamanlar... "Evet do�ru, öyle oldu; Ahmet Miskio�lu, hiçbir �eyi unutmuyor," demi�.

Yan�nda Ömür ad�ndaki bayan, yard�mc� oluyormu� her durumda ona. Da�larca Tekerlekli sandalyede oturuyor, sandalyede arkaya do�ru yaslan�yor, Bayan Ömür, onun her iste�i için ko�u�turuyormu�.

Mahmut Ya�mur söyle�irken, güncel haberlerden de söz açm��, gazetelerde okudu�u yeni olaylar� aç�klam��. Da�larca'n�n hiç yan�ndan ay�rmad�� bir radyosu var, düzenli olarak haberleri oradan ö�reniyor Demi� ki Mahmut Ya�mur"a:

"Ben haberleri yaln�z radyodan al�yorum. Bu yetmiyor. Sen bana s�k s�k telefon et, böyle anlatt��n gibi anlat, gazetelerden okudu�un her �eyi anlat."

Mahmut Ya�mur da ona s�k s�k telefon etmeye ba�lam��. Ülkemizdeki bütün gazete haberlerini yans�t�yormu�. Son konu�malar�nda, Da�larca ona "Çok karanl�k bir tablo çizdin" demi�. "Ke�ke ayd�nl�k, ye�illik haberler toplulu�u olsayd� da, onlar� yans�tsayd�m size" diye yan�tlam�� o da...

Da�larca'n�n "Diyaliz" [i]sorunu

Bir "diyaliz" sorunu varm��. Böbrekler görevlerini yapamad�klar�, süzemedikleri için, sidik kana kar��yormu�. Kan temizlenmezse ya�amak olanaks�z. Üç günde bir Marmara Üniversitesi'nin Sayr�evine götürülüp diyalizden geçiriliyormu�. Her gidi�inde de dört saat diyalizde kal�yormu�.

Diyaliz i�lemine ba��ml� olmak çok güç. �nsan bedeni dört saat yoruluyor. Ama diyalizden ç�kt� m� kendini dinçle�mi� olarak duyumsuyor Da�larca.

Ad�m Ad�m �zlemek

Mahmut Ya�mur'la 13 Haziran ve 17 Haziran günlerinde de uzun uzun konu�tuk.

Da�larca, haberleri dinliyormu�, sorular soruyormu�. Çok canl�ym�� ama, ara s�ra uyuklamaya geçiyormu�, sonra gene uyan�p konu�maya ba�l�yormu�. Bu, dört saat "diyaliz"de kalman�n sonucuymu�. Gözleri de iyi görmüyor.

Ben, Mahmut Ya�mur'a kulaklar�n� sordum. "Kulaklar� iyi" dedi. Ekledi: "Yüksek sesle konu�uyorum!"

Yan�ndaki Bayan Ömür anlatm��: "Diyaliz" için Marmara Üniversitesi'nin sayr�evindelermi�. Bir ara, Da�larca, b�rakm�� kendini, a�z� bir kar�� aç�k kalm��. Nefes de alm�yormu�. Tela�lanm��lar, doktorlar ko�u�mu�. Me�er kan �ekeri dü�ük imi�. Hemen doktorlar i�e giri�mi�. �yile�tirmi�ler. Eve gelmi�ler. Doktorlar, eve de gelmi�ler.

"Da�larca, 94 ya��nda," dedi Mahmut Ya�mur; "Aytmatov öldü," diye ekledi. "79 ya��nda öldü."

"Da�larca üzerine bilgiler, Gazete-Kad�köy ile Cumhuriyet'te de ç�kt�" dedim ona. "Egemen Berköz'e ilk ben duyurdum," diye yan�tlad�.

Mahmut Ya�mur, Amasya'da iken bir süre dergi ç�karm��. Da�larca'ya da göndermi� dergisini. "Dizgi yanl��lar�n� düzelt!" demi� Da�larca ona. �stanbul'a geldi�inde Aksaray'daki "Kitap Kitabevi"nde görmeye gitmi� Da�larca'y�.

Mahmut Ya�mur, o y�llarda, Da�larca ve Oktay Akbal ile kimileyin birlikte olmu�... "Kaç y�ll�k dostlu�umuz var Da�larca ile!" diyor.

Da�larca'ya Yo�un �lgi

18 Temmuz 2008 Cuma günü Mahmut Ya�mur telefonla aç�klad�.

Faz�l Hüsnü Da�larca, "Ac�badem Hastahanesi"ne kald�r�l�yor. Kad�köy Belediye Ba�kan� da giri�imde bulunuyor.

Marmara Üniversitesi'nin sayr�evindekinden çok daha iyi bir bak�m aran�yor. Ola�anüstü ilgiden daha büyük bir ilgi isteniyor. Amaç, Da�larca’y� kesin olarak iyile�tirmek.

Da�larca'ya kan veriliyor. Taze kan veriliyor. Burnundan g�da veriliyor, besleniyor. Da�larca kendinden geçmi� gibi, kendini b�rakm�� gibi görülüyor ama, herkes çaba harc�yor, ona yard�m ediyorlar.

Günler geçiyor.

�yi Haberler

Bu kez Mahmut Ya�mur'dan de�il, ba�ka kanaldan haber verdiler: Da�larca iyile�mi�. "Ac�badem Hastanesi"nden "�yile�ti, al�p götürebilirsiniz," demi�ler. Bayan Ömür, evin asansörünün bozuk oldu�unu duyurmu�. Bu kez, Ru�en E�ref Y�lmaz , "Ya�l�lar Bak�mevi"ni önermi�.

Faz�l Hüsnü Da�larca'n�n kendisi ise, "Burada, Ac�badem Hastanesi'nde kalay�m" diyormu�.

Ya�l�l�k-Ya�lanmak

Da�larca'n�n en eski arkada�lar�ndan Oktay Akbal, geçenlerde yazd�� "Ya�l�l�k Nas�l �ey"[ii] adl� bir yaz�da �öyle söylüyor:

«Frans�z yazar� Fontenelle'e doksan�nda bir han�m "ölüm bizi unuttu" der demez doksan be�lik yazar, hemen parma��n� duda��na götürüp ‘sus' i�areti vermi�. Ya bir de an�msarsa diye korkusundan!..» �unlar� da yaz�yor Oktay Akbal:

«Ya�l�l�k ne zaman ba�lar? Ya�l� diye kime denir? Öyleleri vard�r doksan�nda ya�l� de�ildir. Bir ruh halidir ya�l�l�k diyece�im ama birtak�m kesin belirtileri de var ya�l�l��n!.. Gözler görmez oluyor, yüz buru�uyor, bacaklar ta��m�yor yükümüzü! En beteri de beyin görevini yapamaz hale geliyor. Ama ellisinde, belki daha genç ya�ta da böyleleri yok mu? Yirmi, otuz ya�lar�ndaki ya�l�lar� da bilmiyor muyuz?»

"En beteri de beyin görevini yapamaz hale geliyor," diyor Oktay Akbal.

Biz çok iyi biliyoruz ki, Da�larca'n�n beyni p�r�l p�r�l...

"Ölüm bizi unuttu" diyormu� ya�l� bayan! Pek iyi, ölüm nedir?

Do�rusu inanam�yorum bir insan�n yok olu�una!

Nas�l yok olabilir insan?

Bu i�te bir aldatmaca var gibi.

Yeryuvarda bir etkinli�in var; bir çevren var; bir dü�ünü�, bir anlay�� evrenin var; yapaca��n bir y��n i�, bir y��n çal��ma var, capcanl�s�n; öyle iken, durup dururken çekip gidiyorsun! Olur mu böyle �ey, olmal� m�?

Gerçek �u ki, ben, kabul edemiyorum!

Da�larca da kabul edememi�ti gençli�inde, �öyle diyordu:

Kim aldatm�� bu kadar insan�,
Ki kimsecikler ald�rm�yor ölüme
Ölüm, ey göklerden büyük,
S��d�ram�yorum gönlüme.

Nas�l, ya�amay� b�rakmak nas�l,
Bir memleket mi bu, bir elbise mi ki?
Ben nas�l yok olurum, anlam�yorum,
Dünya yok olabilir belki.[iii]

Evet, nas�l olur bir insan�n çekip gitmesi, do�ru mu bu? Do�an�n düzeni do�ru bir düzen mi?

Ya�amaktan b�k�p kendini öldürenler varm��.

�a��lacak bir �ey!

Gitmek isteyen gitsin. Ama, kalmak isteyen de kals�n. Bir özgürlük olmal�. �nsano�lu kendisi karar vermeli gitmeye ya da kalmaya... Ya�lanmak nedir, ya�lanmakta bir hakl�l�k var m�d�r? Niçin ya�lan�r insan?

Faz�l Hüsnü Da�larca'n�n "diyaliz" sorunlar�, Oktay Akbal'�n "Ya�l�l�k Nas�l �ey" yaz�s�, insan� dü�ündürüyor...

[i] diyaliz a.Fr.l kim. kimi maddelerin, ba�ka cisimlere oranla, gözenekli zarlardan, daha kolayca geçmesi özelli�ine dayanan bir kimyasal çözümleme ve ar�tma yöntemi. 2 hek.bkz. hemodiyaliz.

hemodiyaliz a.Fr.hek. kan�, geçirgen bir zardan süzerek temizleme yöntemi. Ali Püsküllüo�lu, Türkçedeki Yabanc� Sözcükler Sözlü�ü, Arkada� Yay�nlar�, Geni�letilmi� 2. Bask�.

[ii] Oktay Akbal, Ya�l�l�k Nas�l �ey, Cumhuriyet gazetesi, 22 Haziran 2008.

[iii] Faz�l Hüsnü Da�larca, Çocuk ve Allah, �iirler, �stanbul Varl�k Yay�nlar�, ikinci bask�, Ocak 1957, 319 sayfa.

Kal�c� Ba�lant� Yorum (0) Yorum yaz! Arkada��na G�nder!

0 yorum yaz�lm��t�r

� �nceki :: Sonraki �

AlsahBlog

K�lt�r, Sanat, Edebiyat ve E�itimi...

Son Yaz�lar�m

Kategorilerim

Arkada�lar�m

Ba�lant�lar�m

Yeniden Faz�l H�sn� Da�larca

11/10/2008 � Kategori: Siir Tahlilleri